جانمایی گمانه‌های تکمیلی برای کاهش عدم قطعیت تخمین ذخایر معدنی با استفاده از روش‌های وزن‌دهی و رتبه‌بندی چند متغیره

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، دانشکدگان فنی، دانشکده مهندسی نقشه برداری و اطلاعات مکانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری، دانشکدگان فنی، دانشکده مهندسی معدن، دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده

مبحث جانمایی گمانه‌های تکمیلی و ارایه الگوی بهینه برای حفر گمانه‌ها از دیرباز مورد توجه در فرآیند معدنکاری بوده و به جزو جدایی‌ناپذیر آن تبدیل شده است. می‌توان ریشه این اهمیت را در مباحث مالی مربوط به فرآیند معدن‌کاری و همچنین بخش اکتشاف و استخراج و مباحث مربوط به رده‌بندی جست‌وجو کرد. برای رسیدن به سطح قابل قبولی از عدم قطعیت، در این پژوهش از روش خطای تخمین برای رده‌بندی بلوک‌ها بهره برده شد. همچنین به منظور جانمایی گمانه‌های تکمیلی و وزن‌دهی به گمانه‌های احتمالی روش‌های کریتیک و تاپسیس به کارگرفته شد. روش کریتیک برای تخصیص وزن و روش تاپسیس برای انتخاب 5 عدد از بهترین گمانه استفاده شده است. در ابتدا گمانه‌ها به روش کریتیک و با نظر متخصص وزن‌دهی شده و در ادامه با روش تاپسیس رتبه‌بندی شد. معیارهای استفاده شده برای روش تاپسیس شامل عیار آهن، عیار درصد وزنی باقی‌مانده آهن (مولفه ژئومتالورژی)، واریانس، خطای تخمین و رده‌بندی است. در نهایت پس از جانمایی 5 گمانه مورد نظر فرآیند تخمین و رده‌بندی بار دیگر انجام پذیرفت که بر مبنای تعداد بلوک‌های با رده‌بندی قطعی از 380 به 571 عدد ارتقا پیدا کرد و عیار میانگین تخمینی آهن نیز افزایش یافت و 19 درصد ارتقا در رده‌بندی حاصل شد. ارتقا حاصل شده در تعداد بلوک‌های با رده‌بندی قطعی به قطعیت و قابل اتکا بودن مدل می‌افزاید.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Locating of infill drill holes in order to reduce uncertainty in mineral reserve estimation using weighting and multivariate ranking techniques

نویسندگان [English]

  • Parham Pahlavani 1
  • Mohammad Hossein Aghlan 2
1 GIS department, School of Surviving and Geospatial Engineering, College of Engineering, University of Tehran
2 School of Mining Engineering, University of Tehran, Tehran, Iran
چکیده [English]

The topic of placement of infill drill holes and providing an optimal pattern for drilling drill hole has long been of interest in the mining process and has become an inseparable part of it. The root of this importance can be found in the financial issues related to the mining process as well as the exploration and extraction sector and issues related to classification. In order to reach an acceptable level of uncertainty, the estimation error method was used in this research to classify the blocks. Also, in order to place supplementary drill holes and weight potential drill holes, CRITIC and TOPSIS methods were used. The CRITIC method was used to assign weight and the TOPSIS method was used to select 5 of the best drill holes. At first, the drill holes were weighted by CRITIC method and with expert opinion, and then they were graded by TOPSIS method. The criteria used for the TOPSIS method include the grade of iron, weight percent grade of remaining iron (geometallurgical component), variance, error of estimation and classification. Finally, after placing the 5 wells in question, the estimation and classification process was carried out again, based on the number of definitively classified blocks, it was increased from 380 to 571, and the estimated average grade of iron also increased and 19% improvement in the classification was obtained. The improvement achieved in the number of blocks with definite classification adds to the certainty and reliability of the model.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Infill drill hole
  • Locating drill hole
  • TOPSIS
  • CRITIC
  • Weighting technique