نوع مقاله: علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجو/ دانشگاه یزد

2 عضو هیئت علمی/ داننشگاه یزد

چکیده

شناسایی آلتراسیون‌ها‌ و زون‌های کانی‌سازی و تفکیک آن‌ها در کانسارهای پورفیری، برای ارزیابی دقیق ذخیره، طراحی معدن و تنظیم خوراک ورودی به کارخانه فرآوری، اهمیت زیادی دارد. روش‌های سنتی در تفکیک زون ها به‌دلیل دقت کم و وقت‌گیر بودن، دخالت شخص کاربر در تعیین مرزها و همچنین کاربرد قوانین درون‌یابی یکسان برای کانسارهای مختلف می‌تواند با خطا همراه باشد. در این پژوهش، روش زمین‌آماری کریجینگ شاخص رسته‌ای برای تفکیک آلتراسیون‌ها و زون‌های کانی‌سازی در کانسار مس پورفیری میدوک بررسی شده است. بدین منظور داده‌های آلتراسیون‌ و زون‌های کانی‌سازی در بانک اطلاعاتی گمانه‌ها به‌صورت باینری تبدیل شده و واریوگرام شاخص زون‌های مختلف ترسیم شد و احتمال حضور هریک از زون‌ها در مدل بلوکی به­طور مجزا به روش کریجینگ شاخص تخمین زده شد. در نهایت احتمالات وجود زون‌های مختلف در هر بلوک با یکدیگر مقایسه و زون آلتراسیون و کانی‌سازی غالب برای هر بلوک با کدهای رنگی مختلف مشخص شد. در مرحله بعد با استفاده از روش زمین‌آماری کریجینگ معمولی، توزیع عیار در زون‌های مختلف و میزان ذخیره هر زون به صورت مجزا محاسبه شده است. نتایج روش کریجینگ شاخص رسته‌ای و مقایسه آن با حفاری‌های جدید انجام شده به­منظور اعتبارسنجی نتایج، نشان می‌دهد که این روش در تعیین و تفکیک مرزها، نسبت به روش کلاسیک، دقت به مراتب بیش‌تری دارد. نتایج این مطالعات هم‌چنین نشان می‌دهد که با توجه به شعاع تاثیر واریوگرام­های مدل‌سازی شده، زون سوپرژن و هیپوژن در کانسار به­ترتیب تا افق 2100 و 1300 ادامه دارند. آلتراسیون پتاسیک نیز تا افق 1250 در عمق ادامه دارد و آلتراسیون غالب در کانسار، از نوع فیلیک است. بنابراین با استفاده از اطلاعات جدید و در نظر گرفتن عیارحد 25/0% مس، ذخیره‌ای بالغ بر 18/1 میلیارد تن برای مجموع زون‌های کانی‌سازی با متوسط عیار 78/0% برای این کانسار برآورد می­شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Applying categorical indicator kriging method and its comparison with traditional methods in modeling and discriminating of mineralization and alteration zones in Miduk porphyry copper mine

نویسنده [English]

  • Farhad Torab 2

کلیدواژه‌ها [English]

  • Categorical indicator kriging method
  • Mineralization zones
  • Alteration zones
  • Porphyry copper deposits
  • Miduk deposit

مراجع
[1] Rapien, M.H.; Bodnar, R.J.; Simmons, S.F.; Szabo, C. and S.R. Sutton; 2003; "The Embryonic Porphyry Copper System at White Island", 1st Edn, The Geochemical Society, New Zealand, ISBN, vol. 1-887483-90-x.
[2] Hedenquist, G.W.; Lowenstem, J.B.; 1994; "The role of magmas in the formation of hydrothermal ore deposits", Nature, 370, pp. 519- 527.
[3] Hedenquist, G.W.; Arribas, R.A.; Gonzalez- Urien, E.; 2000; "Exploration for epithermal gold deposits", In: Hagemann, S.G (Ed.), Gold in 2000. Reviews in Economic Geology, 13, pp. 245- 277.
[4] Mokhtari, A.R.; 2014; "Hydrothermal alteration mapping through multivariate logistic regression analysis of lithogeochemical data", Journal of Geochemical Exploration, 145, pp. 207-212.
] 5 [ افضل، پیمان؛ خاکزاد، احمد؛ معارف وند، پرویز؛ رشیدنژاد عمران،
نعمت الله؛ فداکار القلندیس، یونس؛ 1339 ؛ "استفاده از روش
فرکتالی عیار - حجم در جدایش زون ها در کانسارهای
. پورفیری"، مجله علوم زمین، ش 73 ، ص 163 تا 172
[6] Lowell, J.D. & Guilbert, J.M.; 1970; "Lateral and vertical alteration- mineralization zoning in porphyry ore deposits", Economic Geology, 65, pp. 373-408.
[7] Faure, K.; Matsuhisa, Y.; Metsugi, H.; Mizota, C.; Hayashi, S.; 2002; "The Hishikari Au- Ag epitermal deposit, Japan: oxygen and hydrogen isotope evidence in determining the source of paleohydrothermal fluids", Economic Geology, 97, pp. 481-498.
[8] Boyce, A.J.; Fulgnati, P.; Sbrana, A.; Fallick, A.E.; 2007; "Fluids in early stage hydrothermal alteration of high- sulfidation epithermal systems: A view from the volcano active hydrothermal system (Aeolian Island, Italy)", J.Volcanol. Geoth. Res, 166, pp. 76-90.
[9] Ulrich, T.; Gunther, D.; Heinrich, C.A.; 2001; "The evolution of a porphyry Cu- Au deposit, based on La-ICP-MS analysis of fluid inclusions, Bajo de la Alumbrera, Argentina", Economic Geology, 96, pp. 1743-1774.
[10] Wilson Alan, J.; David, R.; Cooke, B.; Harper, M.; Benjamin, J.; Deyell, Cari L.; 2007; "Sulfur isotopic zonation in the Cadia district, southeastern Australia: exploration significance and implications for the genesis of alkali porphyry gold- copper deposits", Miner Deposita, 42, pp. 465-487.
[11] Asghari, o.; 2015; "Geostatistical simulation of dyke systems in sungun porphyry copper deposit, Iran", Journal of Mining & Environment, 6, pp. 1-10.
[12] Soltani, F.; Afzal, P.; Asghari, O.; 2013; "Sequential Gaussian Simulation in the Sungun Cu Porphyry Deposit and Comparing the Stationary Reproduction with Ordinary Kriging", Universal Journal of Geoscience, 1, pp. 106-113.
[13] Talebi, H.; Asghari, O.; Emery, X.; 2015; "Stochastic rock type modeling in a porphyry copper deposit and its application to copper grade evaluation", Journal of Geochemical Exploration, 157, pp. 162-168.
[14] Wang, G.; Pang, Zh.; B. Boisvert, J.; Hao, Y.; Cao, Y.; Qu, J.; 2013; "Quantitative assessment of mineral resources by combining geostatistics and fractal methods in the Tongshan porphyry Cu deposit (China)", Journal of Geochemical Exploration, 134, pp. 85-98.
[15] Soltani, F.; Afzal, P.; Asghari, O.; 2014; "Delineation of alteration zones based on Sequential Gaussian Simulation and concentration- volume fractal modeling in the hypogene zone of Sungun copper deposit, NW Iran", Journal of Geochemical Exploration, 140, pp. 64-76.
[16] Hezarkhani, A.; 2006; "Mineralogy and fluid inclusion investigations in the Raigan Porphyry System, Iran, the path to an uneconomic porphyry copper deposit", Journal of Asian Earth Sciences, 27, pp. 598-612.
[17] Asghari, O. & Hezarkhani, A.; 2008; "Appling Discriminant Analysis to Separate the Alteration Zones within the Sungun Porphyry Copper Deposit", Journal of Applied Sciences, 24, pp. 4472-4486.
[18] Hezarkhani, A. & Williams-Jones, A.E.; 1998; "Controls of alteration and mineralization in the Sugun porphyry copper deposit, Iran: Evidence from fluid
مقایسه روش کریجینگ شاخص رسته ای با روش های سنتی در مدل سازی و تفکیک زونهای ... نشریه علمی- پژوهشی مهندسی معدن
831
inclusions and stable isotopes", Economic Geology, 93, pp. 651-670.
] 19 [ حکمت نژاد، امین؛ حسنی پاک، علی اصغر؛ 1391 ؛ "تخمین
توزیع عیار مس با استفاده از تخمین گر غیرخطی کریجینگ
انفصالی، مطالعه موردی: معدن مس سونگون"، نشریه علمی -
. پژوهشی مهندسی معدن، ش 12 ، ص 11 تا 19
] 21 [ جلالی، محمد؛ رحیمی پور، غلام رضا؛ دیانتی، محمدرضا؛
تقوایی نژاد، مجتبی؛ 1391 ؛ "بررسی اعتبار برآوردگرهای
کریجینگ خطی و غیرخطی در پهنه بندی بلوک های کانسنگ
و باطله در معدن مس سرچشمه"، مجله علوم زمین، ش 79 ، ص
. 95 تا 111
] 21 [ واحد زمین شناسی و امور اکتشافات شرکت ملی صنایع مس
ایران؛ 1371 ؛ "گزارش مطالعات اکتشافی در محدوده معدن
مس میدوک توسط شرکت اتوکمپو فنلاند"، آرشیو فنی معدن
مس میدوک.
] 22 [ ساعی نیا، الهام؛ انصاری، عبدالحمید؛ قربانی، احمد؛ مجتهدزاده،
سید حسین؛ موسوی پورتقی زاده، سید مجید؛ 1393 ؛ "تأثیر سد
باطله معدن مس میدوک بر کیفیت آب زیرزمینی"، همایش
ملی زمین شناسی و منابع اکتشاف، شیراز.
[23] Marinoni, O.; 2003; "Improving geological models using a combined ordinary- indicator kriging approach", Engineering Geology, 69, pp. 37-45.
[24] Leuangthong, O.; Daniel Khan, K.; Deutsch, C.V.; 2008; "Solved Problems in Geostatistics", A JOHN WILEY & SONS, INC.
[25] Alli, M.M.; Novatzki, E.A.; Myers, D.E.; 1990; "Probabilistic analyses of collapsing soil by indicator kriging", Mathematical Geology, 22, pp. 15-35.
[26] Kasmaee, S.; Torab, F.M.; 2014; "Risk reduction in Sechahun iron ore deposit by geological boundary modification using multiple indicator Kriging", Journal of central south university, 21, pp. 2011-2017.